23 czerwca 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał istotny wyrok dotyczący opłaty od środków spożywczych, potocznie określanej jako „podatek cukrowy”.
NSA zakwestionował dotychczasową praktykę organów podatkowych, uznając, że kofeina naturalnie występująca w ekstrakcie z guarany nie powinna być automatycznie traktowana jako dodatek podlegający opłacie.
Sprawa dotyczyła producenta napojów bezalkoholowych, który planował wprowadzenie na rynek napoju zawierającego miód oraz ekstrakt z guarany.
Nie budziło wątpliwości, że napój będzie podlegał opłacie od środków spożywczych z uwagi na zawartość cukrów pochodzących z miodu.
Spór dotyczył natomiast drugiego elementu konstrukcji opłaty, tj. dodatkowej opłaty związanej z obecnością kofeiny.
Producent argumentował, że kofeina nie została dodana do napoju jako odrębny składnik, lecz występuje naturalnie w ekstrakcie z guarany. W jego ocenie taka sytuacja powinna korzystać z wyłączenia przewidzianego dla substancji naturalnie występujących w składnikach napoju.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie zgodził się z takim stanowiskiem. Organ uznał, że skoro producent świadomie dodaje do napoju ekstrakt z guarany, to jednocześnie dodaje kofeinę zawartą w tym ekstrakcie. W konsekwencji napój powinien zostać objęty również częścią opłaty dotyczącą kofeiny.
Stanowisko to podzielił następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (wyrok z 4 grudnia 2024 r., sygn. I SA/Wr 581/24).
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z takim podejściem. W wyroku z 23 czerwca 2026 r. uchylił zarówno wyrok WSA, jak i interpretację indywidualną Dyrektora KIS.
Z informacji dostępnych po ogłoszeniu wyroku wynika, że NSA uznał za błędne automatyczne utożsamianie dodania ekstraktu roślinnego z dodaniem kofeiny jako odrębnej substancji.
Innymi słowy, fakt wykorzystania składnika, który naturalnie zawiera kofeinę, nie oznacza jeszcze, że producent dodaje do napoju kofeinę w rozumieniu przepisów dotyczących opłaty od środków spożywczych.
Na obecnym etapie znane jest rozstrzygnięcie NSA, natomiast kluczowe znaczenie będzie miało pisemne uzasadnienie wyroku.
Wyrok stanowi ważny sygnał dla organów podatkowych, że przepisy dotyczące opłaty od środków spożywczych nie mogą być interpretowane w sposób rozszerzający.
